Đứng tên đất giùm, rồi mắc kẹt với khoản nợ hơn 3 tỷ đồng

Có một chị ở tỉnh liên hệ với tôi, nhờ lập vi bằng ghi nhận những file ghi âm, video mà chị đã lưu lại. Theo lời chị, một người quen đã thừa nhận chuyện nhờ vợ chồng chị đứng tên đất và vay tiền ngân hàng.

Hỏi ra mới biết, chuyện bắt đầu từ một ông anh xã hội khá thân quen. Ban đầu, ông nhờ vợ chồng chị đứng tên một lô đất. Một thời gian sau, ông nhờ tiếp: đứng tên vay ngân hàng hơn 3 tỷ đồng bằng lô đất ấy.

Ông anh hứa tiền lãi hằng tháng ông sẽ trả, hai năm sau sẽ thu xếp trả nợ để rút sổ ra. Vợ chồng chị được cho mấy chục triệu vì đã giúp việc này.

Khi ngân hàng giải ngân, chị mang tiền mặt đưa lại cho ông anh. Thành ra đến lúc có chuyện, việc chứng minh ai thực sự nhận và sử dụng số tiền ấy cũng là điều chị phải tính tới.

Đến hẹn hai năm thì không thấy rút sổ. Tiền lãi cũng không được trả như đã hứa, khoản vay rơi vào nợ xấu. Ông anh cứ hẹn lần này đến lần khác, trong khi theo lời chị, Tòa án đã triệu tập vợ chồng chị rồi.

Lô đất từng được dùng để vay hơn 3 tỷ, nhưng chị ước tính giờ giá thị trường chỉ còn hơn 1,5 tỷ đồng. Chị sợ ngay cả khi xử lý lô đất ấy cũng không đủ trả nợ, rồi những tài sản khác của vợ chồng lại bị ảnh hưởng.

Nhìn lại chuỗi sự việc, chị thấy rằng ông anh đã bắt tay với cán bộ tín dụng để nâng giá trị lô đất lên, vay được số tiền lớn hơn giá trị thực tế.

Đây không phải là lần đầu tiên tôi nghe câu chuyện này. Đây là một kiểu nhờ vả mà nhiều người dễ chủ quan. Lúc đầu chỉ là "đứng tên đất giùm". Nghe cũng có vẻ chẳng mất gì, thậm chí còn được cho ít tiền. Một thời gian sau mới đến chuyện ký hồ sơ vay ngân hàng.

Người thực sự cần tiền có thể không tự vay được vì nợ xấu hoặc vướng chuyện khác. Cũng có trường hợp họ muốn vay thật nhiều, dựa trên mức định giá tài sản cao. Nếu làm ăn tốt, đất tăng giá, họ thu xếp trả ngân hàng, lấy sổ ra rồi bán. Còn nếu thị trường đi xuống, người đứng tên giùm rất dễ bị để lại với khoản nợ mà mình chẳng hề dùng vào việc gì.

Đứng tên vay tiền giùm người quen có thể kéo theo những rắc rối rất khó giải quyết

Tất nhiên, không phải ai nhờ đứng tên cũng tính toán như vậy. Nhưng khi đã ký vào hồ sơ vay thì chuyện "tôi chỉ đứng tên giúp" không giúp chúng ta thoái thác nghĩa vụ với ngân hàng.

Chị muốn lập vi bằng để ghi nhận những file ghi âm, video trao đổi với ông anh, nhất là những đoạn mà theo chị, ông ấy thừa nhận việc nhờ đứng tên và vay hộ. Những tài liệu này cần được xem xét, lưu giữ cẩn thận. Vi bằng có thể ghi nhận những gì Thừa hành viên trực tiếp chứng kiến khi kiểm tra, nhưng việc ai phải chịu khoản nợ vẫn là chuyện cần giải quyết bằng hồ sơ, chứng cứ và thủ tục pháp lý phù hợp.

Chị ở tỉnh. Nếu tôi về tận nơi làm thì riêng chi phí đi lại thường đã phải cộng thêm khoảng 3 triệu đồng. Nghe hoàn cảnh chị, tôi tư vấn sơ bộ quy trình lập vi bằng, nội dung nào nên lập; rồi hướng dẫn chị đến một văn phòng gần chỗ ở để đỡ tốn khoản ấy. Đang lo nợ hơn 3 tỷ, thêm mấy triệu tiền phí đi lại của Thừa hành viên cũng là tiền.

Vụ việc này chưa biết rồi sẽ ra sao. Nhưng ai đang được người quen nhờ đứng tên đất, rồi thêm chuyện ký vay ngân hàng, tôi nghĩ nên hỏi cho thật kỹ trước khi nhận lời. Giấy vay ghi tên mình thì đến lúc có chuyện, đâu thể chỉ nói rằng tiền đã đưa cho người khác là xong.